تاریخ : چهارشنبه, ۶ مرداد , ۱۴۰۰ 19 ذو الحجة 1442 Wednesday, 28 July , 2021

تحلیلی بر سریال مظنون؛ جامعه اومانیستی انسان را به کجا می برد؟/ قتل و جنایت به عنوان فرهنگ غالب آمریکا

  • کد خبر : 74483
  • 22 فروردین 1400 - 10:34
تحلیلی بر سریال مظنون؛ جامعه اومانیستی انسان را به کجا می برد؟/ قتل و جنایت به عنوان فرهنگ غالب آمریکا
استفاده دولت‌های استعماری از ابزارهای نوین برای جاسوسی و خرابکاری، موضوعی است که باید بیش از گذشته نسبت به آن توجه و احتیاط صورت بگیرد. اتصال همه ابزارهای الکترونیک مثل گوشی‌های همراه، دوربین های مداربسته و امثالهم به اینترنت، احتمال سوء استفاده های امنیتی و حریم خصوصی را توسط بیگانگان افزایش می‌دهد؛ اگر سریال مظنون را دیده اید این تحلیل را از دست ندهید.

به گزارش سخن؛ در این روزها از شبکه تماشا سریالی به نام «مظنون» در حال پخش است که پیگیرکنندگان زیادی هم دارد. به نظر می‌رسد این سریال از جنبه‌های متعدد اجتماعی ارزش تامل و بررسی را داشته باشد.

مشخصات این سریال به شرح زیر است:

مظنون/ Person of Interest سریالی درام و جنایی محصول شبکه CBS است که شامل ۱۰۳ قسمت در ۵ فصل است. این سریال در بین سال‌های ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۶ منتشر شد و توانست نظرات مثبتی را بین منتقدین و مردم جلب کند.

داستان زندگی او تا حدودی الهام گرفته از واقعیت است. در مورد نوجوان نخبه‌ای که با کامپیوتر خانگی اش اینترانت را هک می کند. این پروژه سری که توسط دارپا ساخته شده بود و قرار بود فقط در اختیار دولت باشد جنبه عمومی پیدا کرد و تبدیل به اینترنت شد.

اینگونه بود که اینترنت توسط یک هکر نوجوان ایجاد شد! از اینجا به بعد دیگر واقعی نیست و سناریوی سریال است.

داستان سریال مظنون

حالا این نوجوان بزرگ شده و بزرگ ترین هوش مصنوعی را ساخته است. ماشینی که به تمام دوربین های سراسر امریکا دسترسی دارد و اینها چشمان او هستند. دستگاهی که میتواند فکر کند و از همه مهمتر می تواند جرایم را قبل از وقوع پیش بینی کند.

بنابراین هارولد از قبل می تواند از قتل با خبر شود. در ابتدا از این ویژگی دستگاه استفاده نمی کند.

بهترین دوستش که در ساخت دستگاه همکاری داشته است به او میگوید ما باید از این دستگاه برای نجات جان مردم استفاده کنیم. هارولد میگوید این کار بیهوده ای است و نمیشود جان همه را نجات داد. بالاخره هر کسی باید بمیرد و اگر بخواهیم جلوی قتل ها را بگیریم باید تا آخر عمر این کار را ادامه بدهیم.

اما بازی سرنوشت اینطور میشود که همان شریک و بهترین دوست هارولد کشته می شود. او به سراغ دستگاه می رود و حافظه آن را نگاه می کند. متوجه می شود که چند روز قبل دستگاه در مورد کشته شدن دوستش هشدار داده است و او می توانست جلوی مرگ دوستش را بگیرد! این مساله باعث می شود او از این دستگاه برای نجات جان مردم استفاده کند. اما خودش که یک پایش هم می لنگد به درد کارهای سخت فیزیکی و درگیری نمی خورد. به همین خاطر یک مامور ویژه سابق آژانش امنیت ملی را که جان ریس نام دارد استخدام می کند. اینطور تیم آن ها تکمیل می شود، مغز متفکر گروه هارولد و اقدام و عمل کردن با جان…

***

این سریال از مرداد ماه ۹۹ روی آنتن شبکه تماشا رفته و نسبتا پر بیننده بوده است. در این نوشتار قصد داریم از چند منظر به آن بپردازیم.

پیشگیری از وقوع جرم

پیشگیری از وقوع جرم موضوع پر اهمیتی است که می‌تواند هزینه های وقوع جرم بر جامعه را کاهش دهد و موجب سلامت جامعه از اثرات مخرب وقوع جرم شود. در این سریال یک گروه تلاش دارند جلوی وقوع جرم قتل را بگیرند. البته در نگاه دین اسلام نجات یک فرد به مثابه نجات کل بشریت است؛ لذا نفس تلاش برای این کار ارزشمند است.

البته پیشگیری از وقوع جرم می تواند فرآیندی کلان یا خرد باشد. به طور مثال یک قانون خوب می تواند از حیث کلان موجب پیشگیری از وقوع جرم در سطح عمده شود. در نگاه خرد هم برای افراد مختلف ممکن است نیاز باشد تا با روشی تجویزی و فی المجلس از وقوع جرم پیشگیری کرد. رویکرد این گروه استفاده از هوش مصنوعی و دوربین های مداربسته و سیستم کامپیوتری برای کشف موقعیت های وقوع جنایت و البته ایجاد یک ماموریت و عملیات برای مقابله و جلوگیری از وقوع آن است.

البته روش این گروه در افتادن با گروه‌های تبهکار است و در هر قسمت سریال چند نفر از تبهکاران هم خواه ناخواه کشته می‌شوند! اینکه آیا روش آنها عقلانی است یا خیر جای بحث دارد.

استفاده از هوش مصنوعی کم کم دارد در جهان رشد و توسعه پیدا می کند و تحقیقات متعدد علمی نیز برای آن در حال انجام است. در استفاده از هوش مصنوعی، خصوصا در رابطه با مسائل امنیتی و حریم خصوصی، چالش‌های فراوانی وجود دارد. تصویری که این سریال از سیستم اختراعی نشان می‌دهد، به نظر می‌رسد چیزی ایده‌آل است و تا کاربردی شدنش فاصله زیادی وجود دارد. با وجود این، هم از لحاظ فنی و هم از نظر فقهی- حقوقی نیاز است این موضوع بررسی و واکاوی شود.

استفاده دولت‌های استعماری از ابزارهای نوین برای جاسوسی و خرابکاری، موضوعی است که باید بیش از گذشته نسبت به آن توجه و احتیاط صورت بگیرد. اتصال همه ابزارهای الکترونیک مثل گوشی‌های همراه، دوربین های مداربسته و امثالهم به اینترنت، احتمال سوء استفاده های امنیتی و حریم خصوصی را توسط بیگانگان افزایش می‌دهد. لذا ضرورت دارد موضوع هوش مصنوعی اگر موجب نفوذ و سوء استفاده دشمن شود باید یک تهدید استراتژیک شناخته شود و برای رفع آن چاره‌اندیشی کرد. البته این تکنولوژی نیز همانند سایر ابزارهای روز می‌تواند به عنوان یک فرصت تلقی شود و از آن استفاده مطلوب و سالم شود.

در هم تنیدگی مسائل مختلف با موضوع قتل در این سریال

در این سریال سیستم نسبت به وقوع یک جنایت حساسیت نشان می‌دهد و فرد قاتل یا در معرض خطر احتمالی شناسایی می‌شود و ماموریتی تدوین می‌شود.

در کنار آن در هر قسمت موضوعات مختلفی حول و حوش محور قتل و جنایت وجود دارد. چند نمونه از آنها به شرح زیر است:

– پولشویی و فساد در بین عوامل پلیس و گمرک و اینکه آنها می‌خواهند به هر طریق ممکن جلوی افشای آن را بگیرند.

– موضوع یک داروی مسکن جدید که عوارض جانبی آن پنهان می شود و حتی مسئول آزمایشگاه که به خاطر عذاب وجدان می‌خواهد لب به سخن بگشاید ترور می شود و هر فرد مطلع از آن هم به قتل می‌رسد!

– موضوع مواد مخدر و جوانی که سایت اینترنتی فروش راه انداخته و همینک توسط باندهای فساد ربوده شده است!

– اختلافات و سوء ظن هایی که در بین همکلاسی های سابق وجود داشته و در دورهمی آنها چند نفر همدیگر را می‌خواهند بکشند! و…

در همه آنها تیم حاضر تلاش می‌کنند به نحوی از وقوع قتل جلوگیری کرده و در مواردی هم در حد توان اصلاح ایجاد کند.

قتل و جنایت به عنوان فرهنگ غالب آمریکا

واقعیتی که این سریال و البته موارد مشابه سریالهای جنایی آمریکایی نشان می‌دهد، این است که قتل و جنایت و اسلحه کشی به فرهنگ غالب جامعه آمریکایی مبدل شده است. برای قشری از جامعه آمریکا جان افراد ارزش چندانی ندارد و به راحتی به یکدیگر گلوله شلیک می‌کنند! البته پلیس آمریکا نیز تافته جدابافته نیست! پلیس هم هرگونه مظنونی را گلوله باران می‌کند. کشته شدن هزاران نفر در سال توسط پلیس آمریکا موید این موضوع است.

در این سریال گاه برای جلوگیری از کشته شدن یک فرد، چند نفر هم کشته می‌شوند! در چنین جامعه‌ای نگاه موشکافانه به موضوع و نحوه مبارزه با قتل دارای اهمیت ویژه‌ایست. به نظر می‌رسد متفکرین اسلامی و جامعه شناسان مسلمان و البته فعالین امر به معروف و نهی از منکر باید این موضوع و آسیب را بررسی و برای رفع آن چاره اندیشی کنند. برگزاری کنفرانس ها و نشست‌های تخصصی با محوریت این موضوع شاید از ابتدایی ترین کارها باشد. ناگفته نماند نظام اسلامی که مدعی پیگیری ایجاد تمدن نوین اسلامی است نمی‌تواند نسبت به موضوعات اینچنینی بی‌تفاوت باشد و باید محققین آن برای موضوعات مختلف جهان بشریت اندیشه کنند و راهکار ارائه دهند.

قهرمان پروری پوشالی

در این سریال افراد گروه فینچ بارها تا پای کشته شدن خود، برای رسیدن هدف خود کوشش می‌کنند و بارها شکنجه می‌شوند. اینکه یک گروه برای نیل به هدف خود سختی ها را به جان بخرد و از خودگذشتگی داشته باشد بسیار ارزشمند است. لازم به ذکر است رمز پیروزی در مبارزه با فساد و منکرات صبر و استقامت و تحمل سختی هاست؛ قرآن کریم هم بدان صحه می‌گذارد.

البته اینکه چنین موضوعی در جامعه منحط آمریکا واقعیت داشته باشد جای تردید است. اینکه افرادی فارغ از جنبه های دینی و فقط و فقط به خاطر میل شخصی و احساس مسئولیت فردی چنین ازخودگذشتگی نشان بدهد اگر نگوییم غیر ممکن است ولی می توان گفت نادر است. این نکته هم جالب توجه است که هالیوود دارد از افراد و گروه هایی که شاید وجود خارجی هم ندارند الگوسازی می‌کند و تجلیل می‌کند ولی متاسفانه در مملکت ما برای فعالین مردمی امر به معروف برای تخریبشان ده‌ها فیلم ساخته می‌شود!

در جمهوری اسلامی اصلا نیاز به قهرمان‌سازی خیالی نیست. واقعا افراد و گروه‌هایی وجود دارند که در امور مختلف فعالیت های عام المنفعه و البته اصلاحگری دارند ولی برای الگوسازی از آنها هیچ کاری انجام نمی‌شود.

آشنایی با منکرات و مفاسد دوران مدرن

یکی از نقاط مثبتی که دیدن این سریال می تواند به دست بدهد آشنایی با مفاسد و منکرات در دوران مدرنیسم و پیچیدگی ها و ابعاد مختلف آن است. ابزارهای نوینی که می‌شود از آن کلاهبرداری کرد یا جان بشریت را به خطر انداخت. حل تعارضات و مدیریت برخورد با چالش‌ها، مساله محوری و مورد پژوهی نیز می‌تواند دستاوردی از نگاه عمیق به این سریال برای فعالین امر به معروف باشد؛ به شرطی که در راه حلهای سریال غوطه ور نشود و با دیدن مسائل مشاهده شده، به فکر فرور رفته و راهکارهایی را مبتنی بر نظام تربیتی اسلام برایش در نظر بگیرد.

سریال مظنون مبتنی بر فرهنگ آمریکایی است که باید با نگاه نقادانه بدان نگریسته شود. سبک زندگی آمریکایی که مبتنی بر اومانیسم است البته خود بسترساز وقوع جرائم است. در این سریال حیا و عفت آنگونه که حداقل هم هست رعایت نمی شود و البته برخی از قهرمانان آن پوشش بسیار زننده دارند که البته تا حدودی در دوبله آن سانسور شده است. با وجود این آشنایی با جرائم نوین و مقابله با آن حائز اهمیت است، چه بسا مشابه مسائل موجود در آن همین الآن موجود باشد یا در آینده مبتلابه جامعه ما نیز گردد.

امر به معروف و وظیفه آحاد جامعه و گروه‌های تخصصی

امر به معروف و نهی از منکر دو واجب دینی است که در آیات متعدد قرآن کریم به آن تاکید شده است. حتی تشکیل گروه‌های تخصصی از بین مومنین هم برای امر به معروف و نهی از منکر در قرآن ذکر شده است: «ولتکن منکم امه یدعون الی الخیر…». لذا تشکیل گروه های مردمی و آتش به اختیار برای مقابله با فساد در ابعاد مختلف آن اهمیت دارد.

الحمدلله موضوعاتی چون قتل به خاطر جو حاکم و اعتقادات دینی و قوانین بازدارنده مساله اول جامعه نیست. آرمان نظام کنونی هم تحقق احکام اسلامی و ایجاد عدالت است. تشکیل گروه‌های تخصصی و پیگیر می تواند در مبارزه با فساد و جلوگیری از منکرات یقینا راهگشا باشد. البته در رابطه با تعیین چگونگی ارتباط گروه های مردمی با حاکمیت و نحوه نقش آفرینی گرو‌های مردمی چالش های جدی وجود دارد که باید اندیشیده شود. اینکه نیروهای مردمی فقط در مرحله زبانی می توانند نقش ایفا کنند یا اینکه به گروه‌های تخصصی اجازه فعالیت‌های مرحله عملی را با رعایت چارچوب‌های قانونی داده شود.

نکته پایانی اینکه فطرت بشریت از جنایت و جرم تنفر دارد و البته مصلحان و مبارزان با فساد را می ستاید. ایجاد الگوهای مقابله با فساد و البته فراهم سازی نقش‌آفرینی گروه‌های مردمی برای مقابله با فساد چیزی است که باید روی آن برنامه‌ریزی بیشتری انجام شود.

به قلم  روح اله عباسیان جزی

انتهای پیام/

لینک کوتاه : https://sokhankhabar.ir/?p=74483

برچسب ها

ثبت دیدگاه

مجموع دیدگاهها : 0در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : 0
قوانین ارسال دیدگاه
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.